Trong hệ thống điện công nghiệp, relay trung gian là thiết bị thường được sử dụng trong các mạch điều khiển, chuyển tiếp tín hiệu và mở rộng tiếp điểm. Đặc biệt, tại những tủ điện có PLC, contactor, đèn báo hoặc hệ thống cảnh báo, relay trung gian đóng vai trò kết nối giữa tín hiệu điều khiển và các thiết bị chấp hành.

Ứng dụng relay trung gian trong tủ điện giúp kỹ thuật viên tổ chức mạch điều khiển linh hoạt, hỗ trợ phân phối tín hiệu và thuận tiện trong quá trình kiểm tra, bảo trì. Với các dòng relay MASTER MT-RU2N, MT-RU4N và MT-RU2H, người dùng có thể lựa chọn cấu hình 8 chân hoặc 14 chân, dòng tiếp điểm từ 5A đến 10A tùy model.

Vậy relay trung gian hoạt động như thế nào, được ứng dụng ở những vị trí nào trong tủ điện và cần lựa chọn thiết bị ra sao để phù hợp với hệ thống?

1. Relay Trung Gian Trong Tủ Điện Là Gì?

Relay trung gian  là thiết bị đóng cắt điện từ, hoạt động dựa trên nguyên lý sử dụng cuộn dây để điều khiển trạng thái của các tiếp điểm.

Khi cuộn dây được cấp điện đúng định mức, cơ cấu điện từ tác động làm thay đổi trạng thái các tiếp điểm thường mở (NO) và thường đóng (NC).

Khi ngắt nguồn cấp cuộn dây, relay thông thường trở về trạng thái ban đầu nhờ cơ cấu hồi vị.

Trong tủ điện công nghiệp, relay trung gian thường đảm nhận những nhiệm vụ như:

• Chuyển tiếp tín hiệu từ mạch điều khiển.
• Mở rộng số lượng tiếp điểm NO và NC.
• Điều khiển các mạch tải phù hợp với khả năng tiếp điểm.
• Tạo tín hiệu trung gian cho mạch cảnh báo hoặc liên động.
• Hỗ trợ kết nối giữa PLC và các thiết bị điều khiển.
• Thuận tiện thay thế, kiểm tra khi kết hợp với đế relay.

Relay trung gian được sử dụng ở cấp điều khiển, không thay thế thiết bị bảo vệ quá tải, ngắn mạch hoặc contactor công suất trong những ứng dụng vượt khả năng đóng cắt của tiếp điểm.

2. Cấu Tạo Và Nguyên Lý Hoạt Động Của Relay Trung Gian Master

2.1. Cấu tạo relay trung gian MASTER

Các dòng relay trung gian MASTER MT-RU2N, MT-RU4N và MT-RU2H được thiết kế với các thành phần phục vụ đóng cắt và giám sát trạng thái.

Cuộn dây điện từ: Tiếp nhận điện áp điều khiển tương ứng với phiên bản relay, tạo lực điện từ để chuyển đổi trạng thái tiếp điểm.

Hệ thống tiếp điểm: Bao gồm tiếp điểm NO và NC, hỗ trợ đóng hoặc ngắt các mạch tín hiệu và mạch điều khiển.

Tiếp điểm AgSnO₂: Sử dụng vật liệu bạc oxit thiếc, phù hợp cho các ứng dụng đóng cắt trong giới hạn định mức của từng model.

Đèn LED báo trạng thái: Cho phép nhận biết khi cuộn dây relay được cấp điện. Cờ chỉ thị cơ khí: Chuyển từ màu trắng sang đỏ khi relay tác động, hỗ trợ quan sát trạng thái.

Nút kiểm tra có khóa: Hỗ trợ thao tác thử relay bằng tay trong điều kiện kiểm tra phù hợp.

Vỏ bảo vệ: Sử dụng nhựa chống cháy UL94-V0.

Những đặc điểm này giúp kỹ thuật viên thuận tiện theo dõi trạng thái và kiểm tra relay trong tủ điện.

2.2. Nguyên lý hoạt động

Nguyên lý hoạt động của relay trung gian MASTER gồm hai trạng thái cơ bản:

Khi cuộn dây chưa được cấp điện:

• Tiếp điểm NO ở trạng thái mở.
• Tiếp điểm NC ở trạng thái đóng.
• Cơ cấu điện từ ở trạng thái nghỉ.

Khi cuộn dây được cấp điện đúng định mức:

• Cuộn dây tạo lực điện từ để tác động cơ cấu relay.
• Tiếp điểm NO chuyển sang đóng.
• Tiếp điểm NC chuyển sang mở.
• Đèn LED và cờ cơ khí hỗ trợ hiển thị trạng thái tác động.

Nhờ nguyên lý này, một tín hiệu điều khiển có thể thay đổi trạng thái của nhiều tiếp điểm trong cùng một relay.

Đây là cơ sở cho các ứng dụng chuyển tiếp tín hiệu, mở rộng tiếp điểm và tổ chức mạch điều khiển công nghiệp.

3. Những Ứng Dụng Relay Trung Gian Trong Tủ Điện Công Nghiệp

3.1. Ứng dụng relay trung gian trong mạch điều khiển PLC

PLC là thiết bị điều khiển được sử dụng phổ biến trong các hệ thống tự động hóa công nghiệp.

Trong một số thiết kế, ngõ ra PLC được sử dụng để điều khiển cuộn dây relay trung gian. Các tiếp điểm của relay sau đó thực hiện đóng cắt mạch điều khiển bên ngoài.

Ví dụ, PLC phát tín hiệu điều khiển đến cuộn dây relay 24VDC. Khi relay tác động, tiếp điểm NO có thể đóng để cấp tín hiệu đến mạch điều khiển đã được thiết kế phù hợp.

Phương án này có thể mang lại các lợi ích:

• Tạo thêm tiếp điểm điều khiển cho ngõ ra PLC.
• Hỗ trợ tổ chức mạch điều khiển giữa các nhóm thiết bị.
• Thuận tiện kiểm tra trạng thái tác động.
• Cho phép lựa chọn tiếp điểm đóng cắt phù hợp với yêu cầu mạch tải.

Đối với hệ thống sử dụng nguồn điều khiển 24VDC, có thể cân nhắc các phiên bản MT-RU2N-D24-LT hoặc MT-RU4N-D24-LT.

Tuy nhiên, trước khi kết nối trực tiếp với PLC, cần kiểm tra dòng tiêu thụ cuộn dây relay, khả năng chịu tải ngõ ra PLC và phương án bảo vệ xung điện áp ngược phù hợp.

3.2. Ứng dụng relay trung gian trong mạch điều khiển contactor

Contactor thường được sử dụng để đóng cắt những mạch động lực trong hệ thống điện công nghiệp.

Relay trung gian có thể được bố trí trong mạch điều khiển contactor nhằm chuyển tiếp tín hiệu từ nút nhấn, PLC hoặc bộ điều khiển đến cuộn hút contactor.

Ví dụ, trong một hệ thống điều khiển động cơ, tín hiệu từ bộ điều khiển có thể tác động relay trung gian. Tiếp điểm relay sau đó tham gia điều khiển cuộn hút contactor theo sơ đồ thiết kế.

Cách bố trí này hỗ trợ phân chia chức năng điều khiển và tổ chức mạch điện rõ ràng hơn.

Khi lựa chọn relay để điều khiển cuộn hút contactor, phải kiểm tra đặc tính tải cảm, điện áp, dòng điện vận hành và dòng khởi động của cuộn hút.

Không được lựa chọn relay chỉ dựa trên dòng định mức tải thuần trở 5A, 8A hoặc 10A.

3.3. Ứng dụng relay trung gian trong mạch cảnh báo

Trong tủ điện công nghiệp, relay trung gian có thể được sử dụng để chuyển tiếp tín hiệu cảnh báo đến những thiết bị phù hợp như đèn báo, còi báo hoặc ngõ vào hệ thống giám sát.

Chẳng hạn, khi một thiết bị giám sát xuất tín hiệu báo lỗi, tín hiệu đó có thể kích hoạt relay trung gian. Các tiếp điểm của relay sau đó đóng hoặc ngắt mạch cảnh báo được thiết kế sẵn.

Đối với ứng dụng này, relay nhiều tiếp điểm mang lại sự linh hoạt khi cần truyền trạng thái đến nhiều nhánh điều khiển.

Ví dụ, relay MT-RU4N có cấu hình 4NO + 4NC, tương đương bốn bộ tiếp điểm chuyển đổi, phù hợp với những ứng dụng cần nhiều nhánh tiếp điểm hơn so với MT-RU2N.

Lưu ý: Relay trung gian chỉ thực hiện chuyển trạng thái theo tín hiệu điều khiển. Việc xác định sự cố, tạo điều kiện cảnh báo hoặc giám sát lỗi cần do hệ thống điều khiển và thiết bị liên quan đảm nhiệm.

3.4. Ứng dụng relay trung gian trong mạch liên động

Liên động là phương pháp tổ chức mạch điều khiển nhằm thiết lập điều kiện hoạt động giữa các thiết bị.

Relay trung gian có thể được sử dụng để cung cấp các tiếp điểm NO và NC cho mạch liên động điện.

Ví dụ, trong một mạch điều khiển có hai thiết bị không được phép hoạt động đồng thời, tiếp điểm NC của relay có thể được sử dụng trong logic liên động được thiết kế phù hợp.

Khi relay tác động, trạng thái tiếp điểm thay đổi và ảnh hưởng đến điều kiện cho phép hoạt động của nhánh điều khiển liên quan.

Trong những ứng dụng yêu cầu nhiều tiếp điểm liên động, relay MT-RU4N có thể là phương án đáng cân nhắc.

Tuy nhiên, relay trung gian thông thường không phải relay an toàn chuyên dụng. Các chức năng an toàn máy móc phải sử dụng giải pháp được thiết kế và đánh giá theo yêu cầu an toàn tương ứng.

3.5. Ứng dụng relay trung gian để mở rộng tiếp điểm điều khiển

Trong một số hệ thống, bộ điều khiển chỉ cung cấp một tín hiệu đầu ra nhưng cần tạo nhiều nhánh tín hiệu điều khiển.

Relay trung gian có thể giải quyết nhu cầu này nhờ hệ thống tiếp điểm độc lập.

Relay MASTER MT-RU2N cung cấp hai bộ tiếp điểm chuyển đổi, trong khi MT-RU4N cung cấp bốn bộ tiếp điểm chuyển đổi.

Khi cuộn dây relay tác động, các tiếp điểm thay đổi trạng thái đồng thời theo cơ cấu thiết bị.

Điều này hỗ trợ:

• Mở rộng số lượng tiếp điểm từ một tín hiệu điều khiển.
• Phân chia tín hiệu đến nhiều mạch phù hợp.
• Kết hợp tiếp điểm NO và NC trong cùng một logic điều khiển.
• Thuận tiện kiểm tra trạng thái của mạch trung gian.

Tất cả các nhánh tải vẫn phải đáp ứng giới hạn điện áp, dòng điện và khả năng đóng cắt của tiếp điểm tương ứng.

3.6. Ứng dụng relay trung gian trong tủ điều khiển máy móc

Đối với tủ điều khiển máy móc công nghiệp, relay trung gian có thể được sử dụng trong mạch tín hiệu và điều khiển phụ trợ.

Các ứng dụng thường gặp gồm chuyển tiếp lệnh chạy/dừng, truyền tín hiệu trạng thái, kích hoạt đèn báo hoặc điều khiển những phụ tải phù hợp với định mức.

Việc sử dụng relay kết hợp đế cắm còn tạo thuận lợi cho công tác bảo trì vì có thể kiểm tra hoặc thay thế phần relay mà không cần tháo toàn bộ hệ thống dây khỏi đế, sau khi đã cô lập nguồn điện an toàn.

4. Các Dòng Relay Trung Gian MASTER Dùng Trong Tủ Điện

MASTER cung cấp ba dòng relay trung gian chính gồm MT-RU2N, MT-RU4N và MT-RU2H.

4.1. Relay trung gian MASTER MT-RU2N – 8 chân

MT-RU2N là dòng relay trung gian 8 chân với hai bộ tiếp điểm chuyển đổi, gồm 2NO + 2NC.

Các đặc điểm chính:

• Dòng định mức tải thuần trở: 8A.
• Dòng định mức tải cảm: 2A ở điều kiện quy định.
• Vật liệu tiếp điểm: AgSnO₂.
• LED báo trạng thái và cờ chỉ thị cơ khí.
• Nút kiểm tra có khóa.
• Sử dụng với đế MT-SU2N.

Dòng MT-RU2N phù hợp với những ứng dụng cần hai bộ tiếp điểm chuyển đổi để điều khiển hoặc chuyển tiếp tín hiệu.

4.2. Relay trung gian MASTER MT-RU4N – 14 chân

MT-RU4N sử dụng cấu hình 14 chân với bốn bộ tiếp điểm chuyển đổi, gồm 4NO + 4NC.

Các đặc điểm chính:

• Dòng định mức tải thuần trở: 5A.
• Dòng định mức tải cảm: 1,5A ở điều kiện quy định.
• Vật liệu tiếp điểm: AgSnO₂.
• LED báo trạng thái và cờ chỉ thị cơ khí.
• Nút kiểm tra có khóa.
• Sử dụng với đế MT-SU4N.

Với số lượng tiếp điểm lớn hơn, MT-RU4N phù hợp khi một tín hiệu điều khiển cần tác động đến nhiều nhánh mạch.

4.3. Relay trung gian MASTER MT-RU2H – 8 chân, 10A

MT-RU2H là dòng relay trung gian 8 chân với hai bộ tiếp điểm chuyển đổi.

Các đặc điểm chính:

• Dòng định mức tải thuần trở: 10A.
• Dòng định mức tải cảm: 3A ở điều kiện quy định.
• Tiếp điểm AgSnO₂.
• LED báo trạng thái, cờ chỉ thị và nút kiểm tra.
• Sử dụng với đế MT-SU2H.

MT-RU2H có định mức dòng tiếp điểm cao hơn MT-RU2N, phù hợp với những ứng dụng có yêu cầu đóng cắt nằm trong phạm vi định mức của thiết bị.

5. Bảng Thông Số Kỹ Thuật Relay Trung Gian MASTER

Thông số	MT-RU2N	MT-RU4N	MT-RU2H
Số chân	8	14	8
Tiếp điểm	2NO + 2NC	4NO + 4NC	2NO + 2NC
Tải thuần trở AC250V	8A	5A	10A
Tải thuần trở DC30V	8A	5A	10A
Tải cảm AC250V	2A	1,5A	3A
Tải cảm DC30V	2A	1,5A	3A
Vật liệu tiếp điểm	AgSnO₂	AgSnO₂	AgSnO₂
LED báo trạng thái	Có	Có	Có
Cờ chỉ thị cơ khí	Có	Có	Có
Nút test có khóa	Có	Có	Có
Vỏ	UL94-V0	UL94-V0	UL94-V0
Đế tương thích	MT-SU2N	MT-SU4N	MT-SU2H

Các mức dòng tải cảm áp dụng ở điều kiện AC có cosφ = 0,4 và DC có L/R = 7 ms. Không được suy rộng các mức này cho mọi loại tải.

Trong nhóm mã sản phẩm phổ biến, MASTER có các phiên bản cuộn hút 220VAC, 110VAC, 24VAC, 24VDC đối với MT-RU2N và MT-RU4N; MT-RU2H-D12-LT sử dụng cuộn hút 12VDC.

6. Vai Trò Của Đế Relay Trong Tủ Điện Công Nghiệp

Đế relay là bộ phận dùng để cố định và kết nối relay với hệ thống dây điều khiển.

MASTER có ba dòng đế tương ứng:

Các đế relay sử dụng kết cấu tiếp điểm dẫn điện bằng đồng và vật liệu chống cháy, phù hợp lắp đặt trên thanh DIN rail trong tủ điều khiển.

Việc sử dụng đế relay mang lại những lợi ích như:

• Thuận tiện bố trí relay trong tủ điện.
• Hỗ trợ đấu nối dây dẫn tại các đầu cực.
• Giúp thay thế relay khi cần bảo trì.
• Hỗ trợ tổ chức hệ thống điều khiển gọn gàng.
• Có thể sử dụng kẹp giữ relay phù hợp khi cần tăng độ ổn định lắp đặt.

Mặc dù MT-RU2N và MT-RU2H đều là relay 8 chân, người sử dụng phải chọn đúng đế tương thích với từng dòng.

7. Cách Chọn Và Lắp Đặt Relay Trung Gian MASTER Cho Tủ Điện

Để lựa chọn relay trung gian trong tủ điện phù hợp, cần xem xét những yếu tố kỹ thuật sau.

7.1. Lựa chọn số lượng tiếp điểm

Nếu mạch điều khiển cần hai bộ tiếp điểm chuyển đổi, có thể xem xét dòng MT-RU2N hoặc MT-RU2H.

Nếu cần bốn bộ tiếp điểm chuyển đổi, MT-RU4N là phương án phù hợp hơn về số lượng tiếp điểm.

7.2. Lựa chọn điện áp cuộn hút

Cần xác định điện áp nguồn điều khiển trước khi lựa chọn relay.

Ví dụ:

• Mạch điều khiển 24VDC: Chọn phiên bản có cuộn hút 24VDC.
• Mạch điều khiển 220VAC: Chọn phiên bản có cuộn hút 220VAC.
• Mạch điều khiển 110VAC: Chọn phiên bản có cuộn hút 110VAC.

Không được sử dụng relay cuộn hút AC thay cho DC hoặc ngược lại nếu không có xác nhận phù hợp về cấu hình thiết bị.

7.3. Kiểm tra định mức tiếp điểm

Dòng định mức của relay phụ thuộc vào model và đặc điểm tải.

Các giá trị 5A, 8A và 10A là mức định mức tải thuần trở tại điều kiện quy định.

Đối với tải cảm như cuộn hút contactor, cần đối chiếu định mức tải cảm và những đặc điểm đóng cắt thực tế.

7.4. Lựa chọn đế relay tương thích

Sử dụng đúng cặp relay và đế:

• MT-RU2N kết hợp MT-SU2N.
• MT-RU4N kết hợp MT-SU4N.
• MT-RU2H kết hợp MT-SU2H.

Trước khi lắp đặt cần kiểm tra sơ đồ chân, tiết diện dây dẫn và điều kiện làm việc.

7.5. Lưu ý khi đấu nối và kiểm tra

Việc đấu nối relay cần thực hiện theo sơ đồ chân đúng model.

Trước khi thi công phải cô lập nguồn điện, xác nhận trạng thái an toàn và kiểm tra nguồn điều khiển tương ứng.

Nếu relay được điều khiển bằng ngõ ra bán dẫn của PLC, cần kiểm tra đặc tính ngõ ra và lựa chọn phương án chống xung ngược phù hợp. Diode chống ngược cho relay DC và mạch RC Snubber cho relay AC là những phụ kiện tùy chọn, không mặc định có sẵn trên mọi phiên bản.

Không sử dụng nút Test để vận hành thử một mạch khi chưa đánh giá nguy cơ thiết bị chấp hành có thể hoạt động bất ngờ.

8. Những Câu Hỏi Thường Gặp Về Relay Trung Gian Trong Tủ Điện

8.1. Relay trung gian trong tủ điện có tác dụng gì?

Relay trung gian được sử dụng để chuyển tiếp tín hiệu điều khiển, mở rộng tiếp điểm NO/NC, tham gia mạch cảnh báo, liên động và điều khiển các phụ tải phù hợp với định mức tiếp điểm.

8.2. Relay trung gian 8 chân và 14 chân khác nhau như thế nào?

Relay 8 chân dòng MT-RU2N có hai bộ tiếp điểm chuyển đổi 2NO + 2NC, trong khi relay 14 chân MT-RU4N có bốn bộ tiếp điểm chuyển đổi 4NO + 4NC.

8.3. Relay trung gian MASTER có dùng cho PLC được không?

Có thể sử dụng trong mạch điều khiển PLC nếu điện áp cuộn hút, dòng tiêu thụ và đặc tính ngõ ra PLC tương thích. Cần thiết kế biện pháp bảo vệ xung điện áp ngược phù hợp khi sử dụng cuộn dây DC.

8.4. Relay trung gian MASTER có cần sử dụng đế không?

Các dòng MT-RU2N, MT-RU4N và MT-RU2H được thiết kế sử dụng với các đế tương thích MT-SU2N, MT-SU4N và MT-SU2H, giúp đấu nối và thay thế thuận tiện trong tủ điện.

⇒ THAM KHẢO BẢNG GIÁ RELAY TRUNG GIAN MASTER 2026 – FILE PDF

9. Kết luận

Ứng dụng relay trung gian trong tủ điện công nghiệp đóng vai trò quan trọng trong việc chuyển tiếp tín hiệu, mở rộng tiếp điểm và hỗ trợ tổ chức mạch điều khiển. Với các dòng MASTER MT-RU2N, MT-RU4N và MT-RU2H, người dùng có thể lựa chọn relay 8 chân hoặc 14 chân, cấu hình tiếp điểm phù hợp và dòng định mức theo yêu cầu sử dụng.

Bên cạnh tiếp điểm AgSnO₂, relay MASTER còn được trang bị đèn LED, cờ chỉ thị cơ khí và nút kiểm tra có khóa, hỗ trợ theo dõi trạng thái trong quá trình vận hành. Khi kết hợp với đế MT-SU2N, MT-SU4N hoặc MT-SU2H tương ứng, hệ thống relay có thể được bố trí gọn gàng, thuận tiện cho kiểm tra và bảo trì.

Công ty TNHH Thương Mại Kỹ Thuật Thiên Lộc Phát cung cấp các dòng relay trung gian và đế relay MASTER, đáp ứng nhu cầu lắp đặt trong hệ thống tủ điện công nghiệp. Nếu đang tìm kiếm relay trung gian trong tủ điện cho mạch điều khiển PLC, contactor, cảnh báo hoặc liên động, hãy liên hệ Thiên Lộc Phát để được tư vấn lựa chọn model, điện áp cuộn hút và đế relay phù hợp.